واردات مواد غذایی به کشور یکی از حساسترین حوزههای تجارت خارجی است که به دلیل ماهیت فاسدشدنی و تأثیر مستقیم این محصولات بر سلامت جامعه، نیازمند نظارتهای سختگیرانه و فرآیندهای دقیق قانونی است. ترخیص تخصصی مواد غذایی از گمرک، تنها به ارائه اسناد تجاری محدود نمیشود، بلکه مستلزم دریافت مجوزهای متعدد بهداشتی، استاندارد، و تطابق کیفیت کالا با مقررات داخلی است.
در چنین شرایطی، استفاده از خدمات یک شرکت ترخیص کننده کالا که بهصورت تخصصی در زمینه ترخیص مواد غذایی فعالیت دارد، اهمیت ویژهای پیدا میکند. این شرکتها با شناخت کامل از روندهای گمرکی، الزامات قانونی، و جزئیات اجرایی، نقش مهمی در تسهیل واردات، کاهش ریسکهای گمرکی و جلوگیری از توقف یا توقیف کالا ایفا میکنند.
در این مقاله، بهصورت گامبهگام با مراحل ترخیص تخصصی مواد غذایی از گمرک آشنا میشویم و نقش کلیدی ترخیص کننده کالا و شرکت ترخیص کالا از گمرک در این فرآیند را بررسی خواهیم کرد.
چرا ترخیص مواد غذایی تخصص میخواهد؟
ترخیص کالا از گمرک در حوزه مواد غذایی با سایر کالاها تفاوتهای اساسی دارد. این دسته از کالاها معمولاً در فهرست اقلام مشروط قرار میگیرند، به این معنا که واردات آنها تنها در صورت تأیید مراجع قانونی مانند سازمان غذا و دارو، اداره استاندارد، و وزارت بهداشت امکانپذیر است.
مواد غذایی مستقیماً با سلامت مصرفکنندگان در ارتباط هستند. به همین دلیل، قبل از صدور مجوز ترخیص، کالا باید تحت نمونهبرداری، آزمایشهای میکروبی، شیمیایی و فیزیکی قرار گیرد تا از نظر کیفیت، سلامت، و تطابق با استانداردهای ملی بررسی شود. کوچکترین نقص در این زمینه ممکن است منجر به توقیف، معدومسازی یا برگشت کالا گردد.
در چنین شرایطی، حضور یک ترخیص کننده کالا حرفهای که با ضوابط تخصصی مواد غذایی آشناست، نهتنها یک امتیاز، بلکه یک ضرورت است. این افراد یا شرکتها، با تسلط بر بخشنامههای بهروز، مسیر اخذ مجوزها را کوتاهتر و دقیقتر طی میکنند و مانع از سردرگمی واردکنندگان در پیچیدگیهای اداری میشوند.
در واقع، بدون کمک یک شرکت ترخیص کالا از گمرک که تجربه کافی در زمینه واردات مواد غذایی داشته باشد، احتمال مواجهه با مشکلات گمرکی و تأخیر در ترخیص بسیار بالا خواهد بود.
مراحل ترخیص مواد غذایی از گمرک
فرآیند ترخیص مواد غذایی از گمرک شامل چند مرحله اصلی است که رعایت ترتیب و دقت در اجرای آنها برای جلوگیری از توقف کالا و خسارتهای احتمالی ضروری است. در ادامه، مراحل اصلی این فرآیند را توضیح میدهیم:
مرحله اول: خرید و دریافت پروفرما اینویس
در نخستین گام واردکننده، کالای مورد نظر خود را از فروشنده خارجی خریداری می کند و در ازای خرید خود پروفرما اینویس دریافت می کند.
مرحله دوم: ثبت سفارش و اظهار کالا
پس از تهیه پروفرما اینویس، کالا باید در سامانه جامع تجارت ثبت سفارش شده و سپس در سامانه گمرک (EPL) اظهار شود. در این مرحله، اطلاعات کامل کالا، ارزش، وزن، کشور مبدأ، و سایر مشخصات وارد سیستم میشود.
مرحله سوم: تهیه و تنظیم مدارک لازم
در این مرحله، واردکننده باید مدارک زیر را بهطور کامل تهیه کند:
- فاکتور فروش (Invoice)
- لیست بستهبندی کالا (Packing List)
- بارنامه حمل (Airway Bill / Bill of Lading)
- گواهی مبدأ (Certificate of Origin)
- گواهی بهداشت یا سلامت (Health Certificate)
- مجوز واردات ثبتشده در سامانه جامع تجارت
این اسناد پایهی شروع فرآیند ترخیص کالا هستند و بدون آنها ادامه کار ممکن نخواهد بود.
مرحله چهارم: بررسی و نمونهبرداری توسط سازمانهای ناظر
مواد غذایی مشمول بررسی سازمانهای مختلفی هستند، از جمله:
- سازمان غذا و دارو
- اداره کل استاندارد
- سازمان دامپزشکی (در مورد محصولات دامی)
کارشناسان این نهادها از محموله نمونهبرداری میکنند و آن را برای آزمایشهای لازم به آزمایشگاههای تخصصی ارسال مینمایند. تأیید سلامت و کیفیت کالا شرط اصلی ادامه ترخیص است.
مرحله پنجم: ارزیابی گمرک و تعیین حقوق ورودی
پس از اخذ مجوزهای لازم، گمرک با بررسی اسناد و ارزش کالا، میزان حقوق و عوارض گمرکی را مشخص میکند. این مبلغ باید توسط واردکننده پرداخت شود تا اجازه ترخیص صادر گردد.
مرحله ششم: صدور پروانه ترخیص و خروج کالا
در آخرین مرحله، پس از تأیید نهایی توسط گمرک و سازمانهای مربوطه، پروانه ترخیص صادر میشود. سپس کالا میتواند از انبار گمرک خارج شود و وارد چرخه توزیع در بازار گردد.
در تمام این مراحل، حضور یک شرکت ترخیص کننده کالا با تجربه در زمینه مواد غذایی، موجب تسریع روند، کاهش خطاهای احتمالی، و جلوگیری از توقف یا ضبط کالا میشود. این شرکتها، با شناخت دقیق از سیستمهای گمرکی و سازمانهای ناظر، نقش کلیدی در انجام موفق فرآیند ترخیص ایفا میکنند.
| مرحله | نقش شرکت ترخیص کالا از گمرک |
|---|---|
| بررسی اسناد اولیه | بررسی صحت و کامل بودن مدارک از جمله پروفرما جهت ثبت سفارش و فاکتور، بارنامه، لیست بستهبندی، مجوزهای بهداشتی جهت اظهار |
| ثبت سفارش و اظهار کالا | انجام ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت و اظهار کالا در سامانه EPL با انتخاب صحیح تعرفه گمرکی |
| هماهنگی با سازمانهای ناظر | پیگیری سریع اخذ مجوز از سازمان غذا و دارو، استاندارد و دامپزشکی؛ هماهنگی برای نمونهبرداری |
| پیگیری آزمایشها | پیگیری نتیجه آزمایشها، پاسخ به نواقص احتمالی و ارائه مستندات تکمیلی به سازمانهای مرتبط |
| محاسبه و پرداخت عوارض | بررسی دقیق ارزشگذاری گمرکی و محاسبه حقوق ورودی برای جلوگیری از پرداخت بیش از حد هزینه |
| رفع مشکلات گمرکی | رفع اختلافات، پاسخ به اعتراضها، و حل مسائل مربوط به تطبیق اسناد و استانداردها |
| دریافت پروانه ترخیص | دریافت نهایی پروانه ترخیص کالا از گمرک و انجام هماهنگی برای خروج سریع کالا از انبار گمرک |
مزایای همکاری با ترخیصکننده حرفهای
در فرآیند واردات مواد غذایی، کوچکترین خطا میتواند منجر به تأخیر، جریمه، یا حتی توقیف کامل کالا شود. از این رو، انتخاب یک شرکت ترخیص کننده کالا متخصص و با تجربه، یکی از تصمیمات حیاتی واردکننده است. همکاری با ترخیصکننده حرفهای مزایای قابلتوجهی دارد:
| مزیت همکاری با شرکت ترخیص کالا | توضیح |
|---|---|
| تسریع روند ترخیص | با آشنایی کامل با فرآیندها و سامانههای اداری، زمان ترخیص به حداقل میرسد. |
| جلوگیری از ضررهای مالی | کاهش هزینههای انبارداری، جلوگیری از جرایم گمرکی و برگشت کالا با مدیریت صحیح فرآیند. |
| اطمینان از رعایت مقررات بهداشتی و استاندارد | پیگیری کامل اخذ مجوزهای سازمان غذا و دارو، استاندارد و گواهیهای تخصصی. |
| دسترسی به مشاوره تخصصی قبل از واردات | تحلیل تعرفهها، ارزشگذاری کالا، و بررسی ممنوعیت یا محدودیتهای قانونی پیش از اقدام. |
| مدیریت دقیق اسناد و پیگیری آنلاین مراحل | جلوگیری از نقص مدارک و امکان رهگیری مستمر وضعیت کالا در گمرک. |
در همین راستا، شرکت بازرگانی اقدم یکی از مجموعههای خوشسابقه در زمینه ترخیص کالا از گمرک بهویژه در حوزه مواد غذایی است. این شرکت با بهرهگیری از تیم متخصص، دسترسی کامل به سامانههای گمرکی، و تجربه عملی در پروندههای وارداتی حساس، توانسته بهعنوان یکی از شرکتهای قابلاعتماد در بازار ترخیص کالا شناخته شود.
ویژگیهایی که گروه بازرگانی اقدم را به یک گزینه مناسب تبدیل میکند:
- مجوز رسمی فعالیت از مراجع ذیصلاح
- تجربه مستند در ترخیص مواد غذایی، دارویی و کشاورزی
- آشنایی کامل با ضوابط سازمانهای غذا و دارو، استاندارد و دامپزشکی
- ارائه گزارش شفاف و منظم به مشتری در تمام مراحل
- پاسخگویی سریع و حرفهای در صورت بروز مشکل یا نیاز به اصلاح اسناد
در نهایت، انتخاب یک شرکت ترخیص کالای معتبر و متخصص، مانند بازرگانی اقدم، میتواند تفاوت بین یک واردات موفق و یک تجربه پرهزینه و پرریسک باشد.
زیرا این دسته از کالاها معمولاً در فهرست اقلام مشروط قرار میگیرند، یعنی واردات آنها تنها در صورت تأیید مراجع قانونی مانند سازمان غذا و دارو، اداره استاندارد، و وزارت بهداشت امکانپذیر است. از آنجایی که مواد غذایی با سلامت مصرفکنندگان در ارتباط هستند. به همین دلیل، قبل از صدور مجوز ترخیص، کالا باید تحت نمونهبرداری، آزمایشهای میکروبی، شیمیایی و فیزیکی قرار گیرد تا از نظر کیفیت، سلامت، و تطابق با استانداردهای ملی بررسی شود. به همین دلیل ترخیص کننده کالا حرفهای که با ضوابط تخصصی مواد غذایی آشناست، با تسلط بر بخشنامههای بهروز، مسیر اخذ مجوزها را کوتاهتر و دقیقتر طی میکنند و مانع از سردرگمی واردکنندگان در پیچیدگیهای اداری میشوند.
1.خرید و دریافت پروفرما اینویس؛ 2.ثبت سفارش و اظهار کالا؛ 3.تهیه و تنظیم مدارک لازم؛ 4.بررسی و نمونهبرداری توسط سازمانهای ناظر؛ 5.ارزیابی گمرک و تعیین حقوق ورودی و 6.صدور پروانه ترخیص و خروج کالا.
1.بررسی صحت و کامل بودن مدارک؛ 2.انجام ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت و اظهار کالا در سامانه EPL با انتخاب صحیح تعرفه گمرکی؛ 3.پیگیری سریع اخذ مجوز از سازمان غذا و دارو، استاندارد و دامپزشکی؛ هماهنگی برای نمونهبرداری؛ 4.پیگیری نتیجه آزمایشها، پاسخ به نواقص احتمالی و ارائه مستندات تکمیلی به سازمانهای مرتبط؛ 5.بررسی دقیق ارزشگذاری گمرکی و محاسبه حقوق ورودی برای جلوگیری از پرداخت بیش از حد هزینه؛ 6.رفع اختلافات، پاسخ به اعتراضها، و حل مسائل مربوط به تطبیق اسناد و استانداردها و 7.دریافت نهایی پروانه ترخیص کالا از گمرک و انجام هماهنگی برای خروج سریع کالا از انبار گمرک.

شرکت ترخیص کننده کالا که از سال 1375 فعالیت خود را آغاز کرده و در سال 1380 موفق به اخد پروانه به عنوان کارگزار رسمی با شماره 80198، از گمرک جمهوری اسلامی ایران گردید. گروه اقدم، قادر به ترخیص کننده کالا از تمامی گمرکات ایران است.
این شرکت ترخیص کننده تخصصی تجهیزات پالایشگاهی و پتروشیمی، ماشین آلات حفاری و راهسازی، محصولات آرایشی و بهداشتی، مواد اولیه و خطوط تولید مورد نیاز کاخانجات و مواد غذاییست.